Haftalık Koçluk Programı Nasıl Görünmeli?

İyi bir haftalık koçluk programı, öğrencinin okul derslerini değişmeyen zemin olarak alır; koçluk görüşmesini ve etütleri bu derslerin dışında kalan saatlere yerleştirir ve dinlenmeye de bilinçli olarak yer bırakır. Program bir çizelgeden çok bir denge işidir: çok az etüt öğrenciyi başıboş bırakır, çok fazlası ise ikinci haftada Yapmadım işaretlerine dönüşür. Bu yazıda okul dışından çalışan bir koçun öğrencisi için örnek bir hafta kuruyor, her bölümün neden orada durduğunu açıklıyor ve programın öğrencinin panelinde nasıl göründüğünü anlatıyoruz.

Haftalık koçluk programının dört katmanı

Bir öğrencinin haftası dört katmandan oluşur. Program kurulurken bu katmanlar sırayla yerleştirilir; sıranın kendisi de bir karardır.

• Okul dersleri: değişmeyen zemindir. Öğrencinin okuldaki haftalık ders programı kişisel ders programına, yani Ders Programım sayfasına girilir. Görüşme ve etüt planlanırken bu saatler dolu sayılır.
• Koçluk görüşmesi: haftanın değerlendirme ve planlama anıdır. Geçen haftanın ödevi kontrol edilir, yeni hafta konuşulur. Çoğu öğrenci için haftada bir, sınav dönemindeki öğrenciler için iki görüşme yaygındır.
• Etüt: verilen ödev konularının çalışma saatine dönüşmüş hâlidir. Koç ödev konularından oluşan etüt kartlarını öğrencinin programındaki boş saatlere yerleştirir.
• Boş zaman: programın en çok ihmal edilen katmanıdır. Spor, aile, arkadaş, uyku ve okul ödevleri için ayrılan saatlerdir. Programda yer almayan boş zaman, etütlerden çalınarak geri alınır.

Okul derslerinin ilk sırada olması bir zorunluluktur; bireysel koçlukta öğrenciler farklı okullardan geldiği için her birinin zemini farklıdır. Okul programı girilmeden kurulan bir hafta, ilk günden öğrencinin dersine denk gelen etütlerle dolabilir. Görüşme ve etüt saatlerinin okul saatlerine denk gelmemesi için neler yapılabileceğini koçluk saatleri ve okul saatleri yazısında anlattık.

Örnek hafta: 10. sınıf öğrencisi için

Somut bir örnek kuralım. Deniz 10. sınıfta okuyan, haftada beş gün okula giden bir öğrenci. Okulu çoğu gün 15.30'da, çarşamba ise 14.40'ta bitiyor. Okulu ile koçluk merkezi arası yarım saat. Merkezin saat dilimleri hafta içi 16.30'da başlıyor ve kırkar dakikalık dilimlerle akşama kadar sürüyor; cumartesi sabah da dilimler var. Bu bilgilerle kurulan örnek hafta şöyle görünebilir:

Bu haftada bir görüşme ve altı etüt var. Etütlerin toplamı dört saatin biraz altında. Bu sayı herkes için doğru değildir; örnek yalnız bir başlangıç noktasıdır. Sınav yılındaki bir öğrencide etüt sayısı artar, 6. sınıftaki bir öğrencide azalır.

Bu hafta neden böyle kuruldu?

Tablodaki her hücre bir karardır. Kararları görmek, kendi öğrencinizin haftasını kurarken aynı soruları sormanızı kolaylaştırır.

1. Görüşme salı günü: haftanın başında yapılan görüşme, geçen haftanın ödevini taze hâlde kontrol etmeyi ve yeni haftanın paketini erkenden vermeyi sağlar. Cuma günü yapılan görüşme ise yeni paketi hafta sonuna sıkıştırır.
2. Etütler okul çıkışından en az bir saat sonra: okul ile merkez arası yarım saat; öğrencinin yemek yemesi ve yola çıkması da zaman alır. 15.30'da biten okulun ardından 16.30 etüdü sürekli gecikmeye davetiye çıkarır; bu yüzden hafta içi etütlerin çoğu 17.20 ve sonrasına konmuştur. Okulun erken bittiği çarşamba ise 16.30 dilimi rahatça kullanılabilir.
3. Perşembe boş: Deniz'in okul programında perşembe en yoğun gün. O gün etüt koymak yerine okul ödevlerine yer bırakmak, haftanın geri kalanını korur.
4. Bir günde en fazla bir hafta içi etüdü: hafta içi her etüt okulun üstüne gelir. İki etüt aynı akşama konduğunda ikincisi çoğu zaman verimsiz geçer.
5. Cumartesi sabah: zihnin dinç olduğu saatte daha uzun bir matematik tekrarı ve kitap okuma gibi kitaba bağlı olmayan bir serbest ödev.
6. Pazar boş: haftada bir gün tamamen boş kalması, programın sürdürülebilir olmasının şartıdır. Pazar akşamı yeni haftaya kısa bir bakış ise pazartesiyi hazırlıklı başlatır.

Yük dengesi nasıl kontrol edilir?

Bir haftalık koçluk programının yükünü değerlendirmek için toplam saate bakmak iyi bir başlangıçtır. Deniz'in örneğinde okulda geçen süre haftada yaklaşık otuz beş saat. Buna dört saate yakın etüt, kırk dakikalık bir görüşme ve okul ödevleri ekleniyor. Okul ödevlerine haftada altı saat ayırdığını varsayarsak toplam çalışma süresi kırk altı saati buluyor. Bu, bir yetişkinin tam mesaisinden fazladır ve 10. sınıf için üst sınıra yakın kabul edilebilir.

Toplam saat tek başına yeterli değildir; asıl gösterge öğrencinin haftayı nasıl taşıdığıdır. Yükün fazla geldiğini gösteren işaretler genellikle şunlardır:

• Öğrencinin kendi panelinde verdiği Kısmen Yaptım ve Yapmadım işaretlerinin haftadan haftaya artması.
• Koçun kontrolünde Yarım yaptı ve Yapmadı işaretlerinin çoğalması.
• Etütlere geç kalmanın ya da hiç gelmemenin sıklaşması.
• Görüşmede öğrencinin yorgunluktan, uykusuzluktan ya da arkadaşlarına vakit ayıramamaktan söz etmesi.

Bu işaretlerden ikisi aynı anda görünüyorsa programı hafifletmek, ödevi artırmaktan daha çok işe yarar. Bir etüdü çıkarmak ya da bir günü tamamen boş bırakmak, ertesi hafta tamamlanan ödev oranını çoğu zaman yükseltir.

Program öğrencinin panelinde nasıl görünür?

Kurulan programın öğrenciye ulaşması gerekir; kâğıda yazılıp verilen bir çizelge ilk değişiklikte eskir. Öğrenci programını kendi panelindeki Koçluğum sayfasında görür. Sayfada şunlar bir arada durur:

• Bu haftanın ödevi: ders, kitap ve konu bazında; her konu için Tamamladım, Kısmen Yaptım ya da Yapmadım işareti.
• Haftalık ders programı ve etüt kutuları: okul dersleri bir renkte, etütler ise dersin kendi renginde görünür. Öğrenci hangi akşam hangi dersin etüdü olduğunu tek bakışta anlar.
• Haftalık koçluk programı: koçla görüşmelerin günü ve saati.
• Rehberin müsait saatleri: öğrenci koçunun hangi saatlerde merkezde olduğunu görür; telafi görüşmesi konuşulurken bu bilgi işe yarar.

Görüşme planı aktif hâle getirildiğinde öğrenciye görüşme saatleri uygulama bildirimiyle gider; yeni ödev verildiğinde de bildirim gelir. Haftanın sonunda öğrenci kendi panelinden ödev belgesini açabilir; belgede haftalık dağılım, ödev özeti ve koçun notu yer alır. Programın telefonda da açılması, öğrencinin okul çıkışında "bugün hangi etüdüm vardı" sorusunu kendi kendine cevaplamasını sağlar.

Program haftadan haftaya nasıl güncellenir?

Haftalık koçluk programı bir kez kurulup bırakılan bir çizelge değildir. Okul programının zemini ve görüşme günü çoğu hafta aynı kalır; değişen, etütlerin içeriği ve bazen yeridir. Her hafta yeni bir ödev paketi açılır ve verilen konular yeni etüt kartlarına dönüşür. Geçen haftanın paketi "Kaydet / Yeni ödev" ile kapanır ve geçmiş paketler arasında durur. Bu döngünün ayrıntılarını haftalık ödev paketi yazısında anlattık.

Bazı haftalar özel ayar ister. Okulda sınav haftası olduğunda etütler okulun sınav derslerine kaydırılabilir ya da sayısı azaltılabilir. Okul dönem içinde ders programını değiştirdiğinde Ders Programım güncellenmelidir; aksi hâlde etütler eski boş saatlere yerleşmeye devam eder. Bayram ve tatil haftalarında ise program bilinçli olarak hafifletilir; tatilde hiç çalışmamak ile her günü etütle doldurmak arasında makul bir orta yol bulunur.

Haftalık çalışma programını sıfırdan kurmanın genel ilkelerini haftalık çalışma programı nasıl hazırlanır yazısında ayrıca ele aldık.

Farklı öğrenciler, farklı haftalar

Deniz'in haftası bir örnektir; aynı merkezdeki her öğrencinin haftası farklı görünür. 8. sınıftaki bir öğrencide hafta sonu etütleri ve deneme sonrası görüşmeler öne çıkar. 12. sınıf ya da mezun bir öğrencide görüşme haftada ikiye çıkabilir ve etüt sayısı artar. 6. sınıftaki bir öğrencide ise haftada iki üç kısa etüt ve kısa bir görüşme çoğu zaman yeterlidir.

Farklılığın kaynağı yalnız sınıf seviyesi değildir. Okulun bitiş saati, ulaşım süresi, öğrencinin spor ya da müzik gibi düzenli etkinlikleri ve ailenin hafta sonu düzeni de programı belirler. Bu yüzden haftayı kurmadan önce öğrenciyle ve gerekiyorsa veliyle sabit etkinlikleri konuşmak gerekir. Sınav yılındaki bir öğrencinin haftasını nasıl kurabileceğinizi LGS öğrencisi için bireysel koçluk planı yazısında örnekledik.

Haftalık programda sık yapılan hatalar

• Okul programını girmeden etüt yerleştirmek: etütler öğrencinin derslerine yakın ya da denk düşer.
• Boş zamanı programa koymamak: öğrenci boş zamanını etütlerden çalarak geri alır.
• Okul çıkışına fazla yakın etüt saati: gecikme alışkanlığa dönüşür.
• Her hafta bütün programı değiştirmek: öğrenci düzene alışamaz; sabit bir iskelet üzerinde küçük değişiklikler daha iyi sonuç verir.
• Okul sınav haftasını hesaba katmamak: koçluk ödevi ile okul sınavı aynı akşamlara yığılır.
• Programı yalnız koçun görmesi: öğrenci kendi haftasını panelinde göremezse program kâğıtta kalır.

Dengeli bir hafta, sürdürülebilir bir koçluk

İyi bir haftalık koçluk programı en dolu hafta değil, öğrencinin dört hafta üst üste taşıyabildiği haftadır. Okul derslerini zemin alıp görüşmeyi haftanın başına, etütleri okul çıkışından makul bir süre sonraya koymak ve haftada en az bir günü boş bırakmak, bu dengenin temel taşlarıdır. Okul programını, görüşmeleri ve etütleri öğrencinin panelinde tek ızgarada gösteren yapıyı bireysel koçluk programı sayfasında inceleyebilirsiniz.